Sayohat

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari
Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Baykalkoʻli koʻp tomonlama unikaldir. U yer yuzidagi chuchuk suv zaxirasini 20% gayaqinini oʻzida yigʻgan. Uning shaffofligi esa shundayki, 50 m chuqurlikdagipredmetlarni osonlik bilan koʻra olish mimkin. Bundan tashqari koʻlda logiktushuntirib boʻlmaydigan gʻaroyib hodisalar roʻy beradi. Tasavvurni lolqoldiradigan

 Baykal koʻlining7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari bilan tanishing;

Muzli tepaliklar

Baykal muzlari olimlargakoʻp jumboqlar tortiq etadi. 1930 yillarda Baykal limnologik stansiyasimutahassislari faqat Baykalga xos boʻlgan muz qoplamining gʻayritabiiy shakllarinitopishdi. Masalan, tepaliklar – ichi kovak, konussimon shaklli, balandligi 6metrgacha etuvchi tepaliklar. Tashki koʻrinishi bilan ular muzdan yasalganoʻtovni eslatadi va qirgʻoqdan qarama qarshi tomonga qaragan boʻladi.Tepaliklar bir biridan alohida joylashgan boʻlishi ham, baʼzan esa miniatyurtogʻ tizmachalarini hosil qilishi ham mumkin.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Baykal saroblari

Mahalliy aholi hayotidavomida juda koʻp marotaba qayiqlarda baliq oviga chiqib, juda realistik, ammobu yerda boʻlish mumkin boʻlmagan saroblar bilan toʻqnash kelishgan. Eng koʻptarqalgan saroblar bu – qasrlar, qadimgi kemalar va orollar.

Olimlar bu fenomennioddiygina tushuntirishadi: koʻlning chuqurlikdagi suvlari issiq yoz vaqtida hamsovuqligicha qolib, xech qachon isimaydi. Yuza qismidagi suv esa iliq va shunarsa rezonans yuzaga keltiradi. Zichligi har xil boʻlgan havo quyosh nurlariniturli xil sindiradi, natijada saroblar vujudga keladi. Maxalliy aholi ulurni“golomenisa” deb ataydilar. Baykaldagi bu hodisada 40 kilometr uzoqlikdaboʻlgan predmetlarni gorizontda koʻrish mumkin boʻladi.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Iblis girdobi

Bu yerda faqatsaroblar hosil boʻlmaydi, meteorologik sharoitlardam mustaqil holda, oʻzoʻzidan paydo boʻladigan qoʻrqinchli voronkalar ham bor. Oʻz nomini ular buyerda yiliga 1-2 marta boʻladigan sirli hodisalar sababli olgan. Yaxshi, tinchobi havoda, bu yerda birdaniga juda katta voronka  paydo boʻladi. Mahalliy aholi shu tariqajahannamga gunohkorlarning ruhini olib ketuvchi doʻzah eshiklari ochilishigaishonadilar.

Olimlar fenomenningsabablarini bir qancha talqinlarini aytishadi. Ulardan biri baykal koʻliningostida lokal yer yorilishlari boʻlib, ular tezda suv bilan toʻlishi natijasidakoʻl yuzida girdob paydo boʻlishiga olishiga asoslanadi. Boshqa tahminga koʻra,girdob hosil boʻlish joylarida suv osti ikki lokal bir biriga qarab kelayotganoqimlari toqnash boʻlgani sababli paydo boʻladi. Bunday oʻzaro taʼsir judakuchli  girdoblar hosil qilishi mumkin.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Baykal uchburchagi

Koʻldagi anomal zona, Burmidauchburchagi anologiyasi boʻyicha nomlangan. Bu zona anomal turbulentlik zonasiboʻlib, unda barcha qurilmalar nosozlanib, ishdan chiqadi. Bundan tashqari buyerda yaltiroq sharlar va doiralar paydo boʻlishi va iqlimning keskin oʻzgarishlarisodir boʻlib turadi. U yerda boʻlib kelganlarning baʼzilari vaqt ichida yoʻqolishlarhaqida ham gapirib berishadi.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Muzdagi bahaybatdoiralar

Bu bahaybat doiralar bir necha kilometr diametrga ega boʻlib, Baykalning muzlagan yuzasida periodik ravishda paydo boʻladi.Hamda ularni faqat osmondan koʻrish mumkin. Koinotdan turib kuzatuvlar asosidashu maʼlum boʻldiki, doiralar faqat 2003, 2005, 2008 va 20029 yillarda har galhar xil joylarda paydo boʻlgan.

Taxminlarga koʻra doiralarning paydo boʻlishitabiy yonilgi gaz (metan) ning Baykalning koʻp kilometrlik quyuqali tubidanchiqishi bilan bogʻliq.yozda bunday joylarda tubdan yuzaga pufaklar koʻtariladi,qishda esa diametri yarim metrdan yizlab metrgacha etadigan parlanishlar paydoboʻlib, u yerda muz juda yupqa boʻlishi yoki umuman boʻlmasligi ham mumkin.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Olxondagi jodugarning doiralari

Mahalliy aholining rivoyatlariga qaraganda Baykalorollarining birida periodik ravishda paydo boʻladigan ideal tekkis oʻtdoiralari bu yerda jodugarlarning XOROVOD I natijasida yuzaga kelar ekan. Ufologlarningfikricha diametri bir necha oʻnlab metrgacha doiralar oʻzga sayyoraliklarningyerga qoʻnishi natijasida yuzaga kelar ekan.

Doiralar oʻz oʻzidan shudgorlanishni koʻrmaganyerlarda vujudga keladi. Xech qanday bosib ezishlar belgilarisiz, balki idealtekis doira chegaralarida baland va sersuv oʻt chizigʻI oʻsib chiqar ekan. U oʻtodatda quruq yerlarda ayniqsa yaxshi bilinadi. Tadqiqotchilar xozircha faqat doiradagioʻsimliklar intensiv oʻsishi yerning grunti xususiyatlari va yerosti suvmanbalari bilan bogʻliq emasligini aniqlashgan.  

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari

Nurlanayotgan suv

Baykal suvining nurlanayotgani Irkutsk fiziko-texnik institutining xodimi Viktor Dobrinin tomonidan 1982 yili qayd etilgan. Tadqiqotlar deyarli hamma suvlar nur taratishxususiyati borligini aniqlagan. Ammo, distillangan suv misol uchun juda sustnurlanadi. Vodoprovod krani suvi tez oʻchib qoladi. Lekin eng qiziqarlisi Baykaldagi nur taratishdir. Bu yerda u bir oy ham davom etishi mumkin.

Koʻz ilgʻamas nuroqimlarini tutish uchun yuqori sezuvchanli moslamalar qoʻllaniladi. Shu bilan birga tadqiqotlar suvlarning nur taratishi bir maromli emsligini va tubiga yaqinlashgan sari oʻz intensivligini yoʻqotib borishini hamda noyabrdan to yanvarning oʻrtalarigacha yorqinligi pasayishini koʻrsatmoqda.

Baykal koʻlining 7 eng sir sinoat va gʻaroyibotlari
●

Odam.uz tahririyati. Har bir maqolani odam tekshiradi va sodda, jonli oʻzbek tilida yozamiz. Maqsadimiz - foydali boʻlish va vaqtingizni behuda sarflamaslik.

Oʻxshash maqolalar