Qiziqarli maʼlumotlar: Hayvonlar haqida qiziqarli faktlar

Qurbaqalar eng havfsiz hayvonlardan biri deb hisoblanadi, faqat zaharli tropiklarda yashaydigan turlaridan tashqari. Qurbaqalarni koʻpchilik ekzotik uy hayvonlari sifatida boqadilar. Biroq, qurbaqalarning eng koʻp boqiladigan turi qurbaqa, yoki baqa, pakmen sizni jiddiy tishlab olishi mumkin.
Yana bir mashxur argentina shoxli qurbaqasi 16 santimetrgacha uzunlikkacha oʻsadigan va deyarli barcha maxsulotlarni, sut emizuvchi va boshqa qurbaqalardan tashqari, yeydi. Bu qurbaqalar oʻzinig qoʻrqmasligi hamda juda ogʻriqli va qonatadigan jarohatlarni yetkazishi mumkin. Bu qurbaqalar yashaydigan joylarda bunday qurbaqa otni labiga chiqib olib uni oʻldirishi mumkin degan afsonalar tarqalgan.

Agar siz oʻz koʻzingiz bilan deyarli yoʻq boʻlib ketgan hayvonlarni koʻrmoqchi boʻlsagiz, u holda yaqin oradagi otxonaga tashrif qiling. Otlarning bir nechta turlari bor. Taxminlarga koʻra zamonaviy otlarning ajdodi – tarpan, yoki evraosiyo yovvoyi oti, u allaqachon yoʻq boʻlib ketgan. Prjeval’skiyning oti kichkina sharqiy evropalik ot boʻlib, bu otning turi yovvyi tabiatda yashaydigan yagona turidir. Xozirda tutqinlikda yashayotgan otlarning kelib chiqishi jumboq boʻlib qolmoqda va olimlar ularning nomaʼlum ajdodini qaytadan yaratishga harakat qilmoqdalar.
Yovvoyi tabiatning ekotizimida bunday, otlar kabi, boʻgʻinning yoqotilishi oʻsimliklarning oʻsishi oʻzgarishi va yirtqichlarning ovqatlanishi uchun manbaaning yoʻqolishi sababi boʻldi. Mustanglar kabi yovvoyi otlar odamlar tomonidan egallab olish qismatini chetlab oʻtdilar hamda, xozirda tabiatda oʻz ekologik oʻrnini tiklamoqdalar.

Toʻtiqushlar – eng mashxur uy hayvonlaridan biri, siz ularni zoodoʻkondan muammolarsiz sotib olishingiz mumkin. Boshqa qushlar bilan solishtarganda, toʻtiqushlar ancha doʻstonalar, odamlar bilan yaxshi chiqishadi va ularni oziqlantirish juda onson. Avstraliyaning toʻlqinsimon toʻtiqushlari – eng mashxur tur va ular oʻlchami jihatidan chumchuqlardek kichik boʻsada, ular mittitoʻtilar hisoblanadilar. Shu bilan bir qatorda korella toʻtiqushi mashxur boʻlib, uni uzun dumli deb hisoblaydilar. Haqiqatda esa, korella – bu kichkina kokadu boʻlib, Avstraliyada yoʻqolib ketayotgan turga kiradi.
Toʻtiqushlar – ajoyib uy hayvonlari, lekin ular havfli boʻlishlari mumkin. Ular oʻpkaga jiddiy zarar yetkazishi mumkin boʻlgan kukunni yaratadilar. Bu kassalik qush boquvchilar orasida oʻpka kasalligi nimi bilan mashxur. Shu bilan birga toʻtiqushlar egalari xlamidiyalarni qushlardan yuqtirib olishlari mumkin va u odamda ornitoz keltirib chiqarishi mumkin. Bu kasallikni davolamasa, u jiddiy zarar yetkazishi mumkin. Toʻtiqushlar obessiv-kompulsiv asalligining havfi bor guruhdadirlar. Bu mutasiyalar, pat toʻkilishi kabilara olib kelishi mumkin, agar toʻtiqushni notoʻgʻri parvarishlaganda yuz beradi. Shuning uchun, agar sizda toʻtiqush bor boʻlsa, kichukni parvarishlagandek, baʼzan undanda koʻproq parvarishlash kerak boʻladi.

Kuchuk va mushuklar bilan yaqindan kontakt hamda, ular hayot faoliyati maxsulotlari bilan yaqindan kontakt parazitlarning manbaasi boʻlishi mumkinligini, bundan tashqari bu parazitlar kasalliklarga, ayniqsa ovqat hazm qilish bilan bogʻliq kasalliklarga olib kelishi mumkinligini barcha yaxshi biladi. Bunga qaramay toksikarioz bilan zararlanish havfi ham kata boʻlib, u parazitlardan ham havfliroq. Bu infeksiya hayvonlar, yoki ular hayot faoliyati maxsuli bilan yaqindan kontakt qilishdan yuqishi mumkin. Mazkur kasallik bilan kasallangan agarda uni toʻgʻri davolamasa, koʻr boʻlib qolishi mumkin. Shu bilan bir qatorda koʻrish organlarining jiddiy shikastiga olib kelgan holatlar ham maʼlum. Buyuk Britaniyada har yili bunday kasalliklarhaqida bir nechta holat qayd etiladi, AQSH da esa bunday holatlar minglab yuz beradi. Oʻzingizni kasallikdan himoya qilish uchun shaxsiy gigienaga jiddiy eʼtibor bering – antibacterial sovun bilan qoʻllaringizni yuving.

Toʻtiqushlar, kanareykalar, zabiyakalar va hattoki maynalar zoodoʻkonlar qafaslarida prevalivasiya qiladilar. Bunga qaramay koʻpchilik hayratda qoladi, lekin baʼzi qush boqishga shinavandalar kolibrilarni maxsus-volyer-qafaslarda boqishni hush koʻradilar. Bu qafaslar shira bilan jihozlangan va ularda koʻp har xil gullar bor. Bu qushlar oʻzlarini huddi uylaridagidek his etishlari uchun qilinadi. Baʼzi ekzotik kolibrilar bir soniyada qanotlarini 50 marotaba qoqishlari mumkin. Shimoliy kolibrilarda metabolizmlari jida tez, shuning uchun ularga kun davomida gul shirasi oʻz tana vaznidan uch barobar koʻproq kerak boʻladi. Kolibrilarning baʼzi turlarini qafasda tutish noqonuniy, lekin baʼzi pitomniklar eng vafodor qushxonalarga oʻzlari uchun ularni sotib olishlariga ruxsat beradi.

Tilla baliq – isitishisiz boʻlgan oddiy akvariumda yashay oladigan baliqlarni izlayotganlar uchun bu klassik variantdir. Afsuski, koʻp zoodoʻkonlar egalari huddi shunday sharoitlarda tilla baliq kabi yashay oladigan baliqlarning juda koʻp turlari mavjudligini bilmaydilar. Kiprenella akvariumning sovuq suvida yashay oladigan baliqlar orasida champion. Shu bilan birga u tropic tetra bilan oʻz moviy rangi va chiroyli suzgichlari bilan bellasha oladi.
Dodjo baligʻI tashqi koʻrinishi bilan ilonbaliqqa oʻxshaydi va harorati 12.8 Selsiygacha boʻlgan suvli kata akvariumlarda yashay oladi. Va albatta amerika oʻtmasburunli golʼyani, tashqi koʻrinishi bilan oq kitni eslatadi, yoki xitoy kardinali. Bu baliqlar uzunasiga 10 santimetrga yetadi va Selsiy boʻyicha 10 daraja harorat sharoitlarida yashay oladilar.

Istagan zoodoʻkonning qushlar boʻlimiga kiring, siz kata miqdorda kanareykalarni va zyabliklarni koʻrishingiz mumkin. Faktik ravishda atlantik kanareykalar bu Atlantika sohillarida chiqarilgan Vʼyurik oilasining zyabliklarining oʻzidir. Koʻp turfa rangli sayroqi qushlar Astrilʼd oilasiga mansib boʻlib, ularni zyabliklar deb sotishadi, ammo bu unday emas.
Bu astrilʼd zyabliklari haqiqiylari, masalan kanareykalardan farqli ravishda, chumchuqlarga yaqinroqlar. Bu turlar janubiy yarim sharda yashaydilar va ularni kichik oʻlchamlar hamda, boʻrtib chiqqan tumshuqlaridan ajratib olish onson. Ular haqiqiy zyabliklardan koʻra qoʻlga oʻrgatilishlari tezroq.

Akvarium baliqlarining haqiqiy shinavandalari baliqlarning akvariumda bir oʻzlari boʻlishi tez joniga tegishini biladilar. Baxtimizga boshqa suv hayvonlarini ham akvariumda boqish mumkin. Yorqin qizil rangdan tortib to moviy ranggacha boʻlgan 20 dan ortiq turdagi krivetkalar akvariumda yashashlari mumkin. Ularning baʼzilarining uzunligi 6 santimetrgacha yetadi. Yaponiyalik mutaxassis Takashi Amano krivetkalar akvariumga somlar kabi foydali ekanini, hamda ular oʻsimliklarni zarali suvoʻtlaridan tozalashlarini taʼkidlab oʻtgan.
Shu bilan birga suvni tozalash uchun midiyalarni yoki turli rangli ikkiyoqli molyuskalarni olish mumkin, ularning rakushkalari 10 santimetr uzunlikka yetishi mumkin. Va nihoyat sunʼiy dengiz effektini yaratish uchun avstraliya moviy rang lobster ideal toʻgʻri keladi. Lekin ehtiyot boʻling: uning tirnoqlari mayda baliqlar uchun havfli boʻlishi mumkin. Shuning uchun uni faqat kata baliqli katta akvariumlarga joylashtirish mumkin.

Sassiqkuzan brogan sari ommalashayotgan yirtqich ekzotik hayvon. U evroosiyo qora sassiqkuzanining uyga orgatilgan versiyasidir. U Evroosiyoning barcha hududlarida yashaydi. Yovvoyi tabiatda bu yirtqichlar periodic tarzda mahalliy tovuqxonalarga tashrif etib turadilar. Lekin bu hayvonni kichkinaligida qoʻlga orgatsa, undan yaxsh uy hayvoni chiqadi. Uy sassiqkuzaniga qaysi tur bosh boʻlgani haqida tortishuvlar bor. Ular turli xil rangda oqda boshlab qizgʻish-jigarranggacha boʻlishlari mumkin.
Sassiqkuzanlarni uzoq vaqt davomida ov itlari oʻrnida ishlatishgan boʻlib, ularni hayvonlarga ovga chiqishda, yoki oʻyinlar uchun qoʻllashgan. Yovvoyi tabiatda sassiqkuzan juda ham havfli ovchi boʻlib, oʻz oʻljasining miyasiga taʼsir etadi. Oʻlja bu vaqtda hali tirik boʻladi, lekin harakatlana olmaydi. Oʻljani tutganidan keyin uni uyiga olib borib, keyin yeydi.

Koʻpincha gazetalarning bosh sahifalarida biz ekzotik uy hayvonlari taʼqiqlangani haqida maqolalar koʻrishimiz mumkin, uning ketidan odatda uy hayvonlari egalarining eʼtirozlarini yoziladi. “Ekzotik hayvon” tushunchasi juda ham mavhumdir. Birinchidan, kichuklar yoki buqalar kabi hayvonlar ekzotik hisoblanmaydi, lekin odamlar ulardan jabr koʻrishlari mumkin. Baʼzi ekzotik hayvonlar uy hayvonlari sifatida toʻgʻri kelmasada, koʻpchilik kichik va beʼozor mavjudotlar shu turkumga kiritilishi mumkin. Masalan, toʻlqinsimon toʻtiqush, shinshila, dekorativ lobster yoki karlik somi.